نواب اربعه4

حسین بن روح

سومین نائب خاص از نواب اربعه ابوالقاسم حسین بن روح نوبختى است. وى در میان شیعیان بغداد، از اشتهار خاصى برخوردار بود و یکى از افراد مورد اطمینان و اعتماد محمد بن عثمان عمرى به شمار مى رفت.
بعد از ابوسهل اسماعیل بن على مشهورترین افراد خاندان نوبختى، ابوالقاسم حسین بن روح بن ابى بحر است و عمده اشتهار او به واسطه مقام دینى بزرگى است که در میان شیعه امامیه دارد و از نواب اربعه حضرت قائم(ع) محسوب مى شود. (1)


او به واسطه مقام دینى بزرگى است که در میان شیعه امامیه دارد و از نواب اربعه حضرت قائم(ع) محسوب مى شود. (1)
تاریخ تولد وى درکتب تاریخ و رجال مشخص نشده است و همین مقدار روشن است که در زمان حیات محمد بن عثمان یکى ازکارگزاران وى بوده است و در بین سال هاى 305- 326هـ. ق به عنوان نایب امام زمان(ع)، واسطه میان امام و شیعیان بوده است.
برخى گفته اند حسین بن روح قمى بوده است. روایت کشى او را ملقب به قمى ذکر مى کند. (2) در تاریخ الاسلام ذهبی اشاره به قمی بودن او شده است. (3 ) وى به زبان آیه از نواحى قم تکلم مى کرده است . (4)
با وجود این، بین نوبختى بودن و قمى بودن نایب سوم، به یکى از دو صورت مى شود، ارتباط برقرارکرد و آن ها را جمع کرد:
1- وى در اصل، قمى بوده و از طرف مادر، نوبختى نامیده شده است.(5)
2- وى از شاخه بنو نوبخت قم بوده و در زمان نخستین سفیر، به بغداد مهاجرت کرده است.
محمدبن عثمان از دویا سه سال قبل از وفات خود، با ارجاع بعضى از شیعیان به حسین بن روح که اموالى از سهم امام و غیر آن پیش او مى بردند، زمینه را براى نیابت وى از طرف امام زمان(ع) همواره مى نمود. نخستین توقیعى که راجع به حسین بن روح از ناحیه مقدسه صدوریافت، در سال 305هـ ق بود. در آن توقیع آمده است:
اوکاملاً مورد وثوق و اطمینان ماست و در نزد ما مقام و جایگاهى دارد که او را مسرور مى گرداند.
با این که محمدبن عثمان غیر از حسین بن روح نه وکیل دیگر در بغداد داشت و همگى زیر نظر وى فعالیت مى کردند، اماحسین بن روح به نیابت امام زمان(ع) انتخاب شد. عفت آن علاوه بر متکلم و فقیه بودن، بردبارى، هوشیارى و اخلاص او در آن موقعیت خاص سیاسى بود .حسین بن روح با همکارى ده وکیل در بغداد و با وکلاى سایر بلاد اسلامى، کار خویش را در سمت نیابت امام زمان(ع) شروع کرد و توانست با روش معقولانه و منطقى، درمیان دوست و دشمن، از مقبولیت بالایى برخوردار باشد. بنابر شهادت مورخین قرون اولیه و محدثین متقدم،او اعقل الناس زمان خود بوده است و از داناترین افراد به شمار مى رفت.
حسین بن روح بیست ویک سال نیابت حضرت را به عهده داشت و در ماه شعبان سال ،326هـ ق وفات یافت. (7) قبر او در نوبختیه در جانب غربى بغداد است. (8)

  1- خاندان نوبختى اقبال آشتیانى، ص212 .
2- ا ختیار معرفة الرجال، ج 2، ص 831.
3- تاریخ الاسلام ذهبی ، ص 190- تاریخ سیاسى غیبت امام دوازدهم عج، ص 212.
4- کمال الدین ج 2 ص 503.
5- غیبة طوسى ص 1 37؟ خاندان نوبختى، ص 214.
6- تاریخ سیاسی غیبت امام دوازدهم (عج)ص 192.
7- خاندا ن نوبختى ص 221.
8- زندگانى نوا ب خاص امام زمان(ع)على غفارزاده ص 278.




:: برچسب‌ها: نواب اربعه, امام زمان (عج), امام زمان, امام حسین (ع)

نویسنده : عشاق المهدی
تاریخ : ۱۳۸٩/۸/٢٤