پرهیز از مجالسى که نام آن حضرت‏ در آن‏ها مورد تمسخر باشد

ویژگیها و تکالیف١۵

 پرهیز کردن و دورى جستن از مجالس بیکارگان و گمراهان، آن‏ها که یاد امام‏علیه السلام را به مسخره مى‏گیرند یا آن حضرت را به بدى یاد مى‏کنند، یا بر آن بزرگوار خرده مى‏گیرند، یا وجود شریفش را انکار مى‏نمایند، یا این‏که از یادکردن حضرتش روى گردانند، یا مؤمنان منتظر آن جناب را به تمسخر مى‏گیرند.
خداى - عزّوجلّ - فرماید: وَقَدْ نَزَّلَ عَلَیْکُمْ فِی الکِتابِ أَنْ إِذا سَمِعْتُمْ آیاتِ اللَّهِ یُکْفَرُ بِها وَیُسْتَهْزَئُ بِها فَلا تَقْعُدُوا مَعَهُمْ حَتّى یَخُوضُوا فِی حَدِیثٍ غَیْرِهِ إِنَّکُمْ إِذاً مِثْلُهُمْ إِنَّ اللَّهَ جامِعُ المُنافِقِینَ وَالکافِرِینَ فِی جَهَنَّمَ جَمِیعاً؛ (1) و همانا خداوند در کتاب بر شما نازل فرمود که هرگاه شنیدید به آیات خداوند کفر ورزیده مى‏شود و استهزا مى‏گردد پس با آنان کافران و استهزا کنندگان ننشینید تا در سخنى دیگر داخل شوند که اگر با آن‏ها همنشین شوید شما هم به حقیقت مانند آنان خواهید بود، همانا خداوند همگى منافقان و کافران را در جهنّم خواهد کرد.


و در تفسیر على بن ابراهیم قمى‏رحمه الله آمده که گوید: آیات خداوند: امامان‏علیهم السلام هسنتد. (2)
و در اصول کافى به سند صحیحى از شعیب عقرقوفى آمده که گفت: از حضرت ابوعبد اللَّه امام صادق‏علیه السلام درباره فرموده خداى تعالى: وَقَدْ نَزَّلَ عَلَیْکُمْ فِی الکِتابِ أَنْ إِذا سَمِعْتُمْ آیاتِ اللَّهِ یُکْفَرُ بِها وَیُسْتَهْزَئُ بِها... پرسیدم، فرمود: منظور آن است که چنانچه شنیدى کسى حق را انکار مى‏داردو آن را دروغ مى‏شمارد، و نسبت به امامان‏علیه السلام ناروا مى‏گوید، از کنارش برخیز و با او همنشینى مکن هر کس که باشد. (3)
و در همان کتاب در خبر صحیح از آن حضرت‏علیه السلام آمده که فرمود: هر کس به خدا و روز بازپسین ایمان دارد در جایى ننشیند که امامى در آن مذمت شود یا مؤمنى اهانت گردد. (4)
و در همان کتاب از آن جناب‏علیه السلام روایت آمده که فرمود: سه مجلس است که خداوند آن‏ها را دشمن مى‏دارد و نقمتش را بر اهل آن مى‏فرستد، پس با آن‏ها اهل آن مجالس همنشینى و مجالست مکنید:
یکى: آن مجلس است که کسى در آن قرار دارد که در فتواى خود دروغ مى‏گوید، و دیگر مجلسى که یاد دشمنانمان در آن تازه مى‏شود و یاد ما در آن کهنه و فراموش شده است، و مجلسى که در آن ازپیروى ما جلوگیرى مى‏شود در حالى که تو مى‏دانى که در آن مجلس چنین چیزى هست.
رواى گوید: سپس امام صادق‏علیه السلام سه آیه از کتاب خداوند را تلاوت کرد که گویى در دهانش بود - یا گفت: گویا در مشتش بود - وَلا تَسُبُّوا الَّذِینَ یَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ فَیَسُبُّوا اللَّهَ عَدْواً بِغَیْرِ عِلْمٍ؛ (5) و به آنان که جز خداوند را مى‏خوانند دشنام ندهید که آنان نیز خداوند را ستمگرانه از روى نادانى دشنام مى‏دهند.
وَإِذا رَأَیْتَ الَّذِینَ یَخُوضُونَ فِی آیاتِنا فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ حَتّى یَخُوضُوا فِی حَدِیثٍ غَیْرِهِ؛ (6) و هرگاه کسانى را مى‏بینى که براى خورده‏گیرى و طعنه زدن در آیات ما گفتگو مى‏کنند پس از آنان اعراض کن تا در سخنى دیگر وارد شوند. وَلا تَقُولُوا لِما تَصِفُ أَلْسِنَتُکُمُ الکَذِبَ هذا حَلالٌ وَهذا حَرامٌ لِتَفْتَرُوا عَلَى اللَّهِ الکَذِبَ؛ (7) و مگویید به سبب آنچه زبان‏هاى‏تان به دروغ توصیف کند که این حلال است و آن حرام تا بر خداوند دروغ بندید. (8)
و در همان کتاب از آن حضرت‏علیه السلام آمده که فرمود: هر گاه به ناصبیان و مجالست با آنان دچار گشتى مانند کسى باش که بر روى سنگ سرخ شدهاى باشد تا از آنجا برخیزى، زیرا که خداوند آن‏ها را دشمن مى‏دارد و لعنتشان مى‏کند، پس اگر دیدى که درباره یکى از امامان گفتگو مى‏کنند برخیز زیراکه خشم و کیفر خداوند در آنجا بر آن‏ها فرود خواهد آمد. (9)
و در همان کتاب در خبر صحیحى از آن جناب‏علیه السلام است که فرمود: هر کس نزد دشنام دهنده اولیاى خدا بنشیند، به تحقیق خداى تعالى را معصیت کرده است. (10)
و در همان کتاب نیز از آن حضرت‏علیه السلام آمده که فرمود: هر کس در مجلسى بنشیند که در آن به یکى از امامان‏علیه السلام دشنام داده مى‏شود و مى‏تواند برخیزد ولى این کار را نکند خداوند در دنیا لباس ذلّت بر اندامش بپوشاند و در آخرت عذابش کند، و آنچه از نیکى از جهت معرفت ما بر او منّت نهاده از وى سلب فرماید. (11)
و در تفسیر البرهان از کشى به سند خود از محمد بن عاصم آورده که گفت: شنیدم حضرت امام رضاعلیه السلام مى‏فرمود: اى محمد بن عاصم به من خبر رسیده که تو با واقفیان مجالست مى‏کنى؟ عرض کردم: آرى، فدایت گردم، من با آنان مجالست مى‏کنم در حالى که با ایشان مخالف هستم.
آن حضرت‏علیه السلام فرمود: با آنان مجالست مکن، خداى عز و جل فرموده: وَقَدْ نَزَّلَ عَلَیْکُمْ فِی الکِتابِ أَنْ إِذا سَمِعْتُمْ آیاتِ اللَّهِ یُکْفَرُ بِها وَ یُسْتَهْزَئُ بِها فَلا تَقْعُدُوا مَعَهُمْ حَتّى یَخُوضُوا فِی حَدِیثٍ غَیْرِهِ إِنَّکُمْ إِذاً مِثْلُهُمْ؛ منظور از آیات: اوصیا هستند، و آنان که کفر ورزیدند: یعنى واقفیان. (12)
مى‏گویم: این‏که واقفیان ذکر شده‏اند از باب یاد کردن یکى از مصادیق است، همچنان که یاد کردن اوصیا از باب ذکر یکى از مصادیق آیات‏اللَّه مى‏باشد، چنان‏که پوشیده نیست
. توجه: از آیه شریفه به ضمیمه آنچه در تفسیر آن روایت گردیده و به ضمیمه سایر روایات، حرمت نشستن در مجالس اهل ضلالت - که به بعضى از اقسام آن‏ها در اوّل این مبحث اشاره کردیم - استفاده مى‏شود، به جهت نهیى که در آن آمده که ظاهر آن حرمت مى‏باشد. بلکه از آیه شریفه استفاده مى‏شود که این گناه در شمار گناهان کبیره قرار دارد، چون خداى عز و جل فرموده: شما نیز مانند آن‏هایید که دلالت دارد بر این‏که هر کس با آن‏ها همنشینى کند مانند آن‏ها است، بلکه از کسانى که با ایشان مجالست نمایند به عنوان منافقین تعبیر فرموده و آتش جهنم را براى آنان وعده کرده است که مى‏فرماید: همانا خداوند همگى منافقان و کافران را در جهنم جمع خواهد ساخت پس بزرگى این گناه و از کبائر بودن آن ظاهر گشت. از خداى عز و جل خواستاریم که ما را به آنچه رضاى اوست توفیق دهد، و از آنچه موجب سخط و غضبش مى‏باشد حفظ فرماید
. و در دعا آمده است: أَوْ لَعَلَّکَ رَأَیْتَنِی آلِفَ مَجالِسَ البَطّالِینَ فَبَیْنى وَبَیْنَهُمْ خَلَّیْتَنِی؛ یا شاید که مرا دیده‏اى با مجالس بیکارگان و یاوه‏جویان الفت گرفته‏ام پس مرا در میان آنان واگذاشته‏اى. مى‏گویم: و همین حسرت و نقمت بس است - از آن به خداوند پناه مى‏بریم - و در امر پنجاه و هشتم آنچه بر این مطلب دلالت دارد خواهد آمد، ان شاء اللَّه تعالى

 1- سوره نساء، آیه 140.
2- تفسیر قمى، 156/1
. 3- اصول کافى، 377/2.
4- اصول کافى، 377/2.
5- سوره انعام، آیه 108.
6- سوره انعام، آیه 68.
7- سوره نحل، آیه 116.
8- اصول کافى: 378/2، ح 12
. 9- اصول کافى، 379/2، ح 13.
10- اصول افى، 397/2، ح 14.
11- اصول کافى، 379/2، ح 15
. 12- تفسیرالبرهان، 423/1، ح 4: و سوره نساء، آیه
140
.




:: برچسب‌ها: امام زمان (عج), امام مهدی(عج), ظهور

نویسنده : عشاق المهدی
تاریخ : ۱۳٩٠/۱/۱٧